29 maja – Wikipedia, wolna encyklopedia
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
29 maja jest 149. (w latach przestępnych 150.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 216 dni.
Słońce w tym dniu znajduje się w zodiakalnym gwiazdozbiorze Bliźniąt.
| Kalendarium dzień po dniu |
| << | maj 2010 | >> | ||||
| Pn | Wt | Śr | Cz | Pt | So | Nd |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 1 | 2 |
| 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 |
| 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 |
| 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 |
| 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |
| 31 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
Spis treści |
[edytuj] Święta
- imieniny obchodzą: Aleksander, Andrzej, Bogusław, Ermentruda, Izbylut, Magdalena, Maksymin, Maksymina, Rajmund, Rajmunda, Stefan, Syzyniusz, Urszula i Wilhelm.
- Nigeria – Dzień Demokracji
- międzynarodowe – Międzynarodowy Dzień Uczestników Misji Pokojowych ONZ[1] (proklamowane przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 2002)
- wspomnienia i święta w Kościele katolickim[2],[3] obchodzą:
[edytuj] Wydarzenia w Polsce
- 1421 – Mińsk Mazowiecki otrzymał prawa miejskie.
- 1493 – wielki mistrz krzyżacki Johann von Tieffen złożył w Poznaniu hołd lenny królowi Janowi I Olbrachtowi.
- 1543 – Lubartów (wówczas Lewartów) uzyskał prawa miejskie.
- 1787 – Rada Nieustająca przyjęła uchwałę o zakupie za pieniądze z budżetu państwa warszawskiego pałacu Brühla, przeznaczonego na siedzibę rosyjskiej ambasady.
- 1792 – zawieszono obrady Sejmu Wielkiego.
- 1831 – powstanie listopadowe: wygrana powstańców w bitwie pod Rajgrodem.
- 1919 – w Poznaniu zbudowano pociąg pancerny Danuta.
- 1920 – wojna polsko-bolszewicka: Armia Czerwona rozpoczęła ofensywę na Ukrainie.
- 1921 – konsekracja Bazyliki Najświętszego Serca Pana Jezusa w Krakowie.
- 1921 – rozpoczęto budowę portu w Gdyni.
- 1932 – został utworzony Instytut Radowy im. Marii Skłodowskiej-Curie, obecnie Centrum Onkologii - Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie.
- 1934 – bojówka ONR ostrzelała siedzibę PPS na Woli, raniąc 7 osób.
- 1943 – oddział AK dokonał zbrodni w Strzelcach na ludności ukraińskiej.
- 1943 – na Pawiaku Niemcy rozstrzelali około 600 osób, a ich ciała spalono w ruinach warszawskiego getta.
- 1974 – Sejm PRL przyjął ustawę o przekazywaniu państwu indywidualnych gospodarstw rolnych w zamian za dożywotnią rentę.
- 1993 – prezydent Lech Wałęsa rozwiązał Sejm i Senat, zarządzając przedterminowe wybory.
- 1993 – Polska zremisowała z Anglią 1:1 w rozegranym w Chorzowie meczu eliminacyjnym do Mistrzostw Świata.
- 1997 – premiera filmu Dzień wielkiej ryby.
[edytuj] Wydarzenia na świecie
Bitwa pod Legnano (1176) na obrazie Amosa Cassioli
- 363 – wojny rzymsko-sasanidzkie: zwycięstwo Rzymian w bitwie pod Ktezyfonem.
- 757 – Paweł I został papieżem.
- 1167 – IV wojna włoska Fryderyka Barbarossy: zwycięstwo wojsk cesarskich nad Rzymianami w bitwie pod Tuskulum.
- 1176 – V wojna włoska Fryderyka Barbarossy: rycerstwo cesarskie poniosło klęskę w starciu z oddziałami Ligi Lombardzkiej pod Legnano. Fryderyk I Barbarossa uznał autonomię miast włoskich.
- 1328 – w katedrze w Reims odbyła się koronacja Filipa VI na króla Francji.
- 1415 – sobór w Konstancji pozbawił urzędu antypapieża Jana XXIII.
- 1416 – flota wenecka pokonała Turków w bitwie koło Dardaneli.
- 1453 – Konstantynopol został zdobyty przez Turków.
- 1652 – I wojna angielsko-holenderska: bitwa morska pod Dover.
- 1660 – Karol II został królem Anglii.
- 1724 – Benedykt XIII został papieżem.
- 1790 – Rhode Island jako ostatnia z trzynastu kolonii amerykańskich ratyfikowała konstytucję i została 13. stanem Unii.
- 1848 – Wisconsin jako 30. stan dołączył do Unii.
- 1900 – została założona Ndżamena, stolica Czadu.
- 1913 – w Paryżu odbyła się prapremiera baletu Święto wiosny Igora Strawińskiego.
- 1914 – statek pasażerski RMS Empress of Ireland zatonął na Atlantyku wraz z tysiącem pasażerów.
- 1919 – zaobserwowanie przesunięcia położenia gwiazd podczas zaćmienia Słońca potwierdziło teorię względności Alberta Einsteina.
- 1940 – dokonano oblotu amerykańskiego myśliwca Vought F4U Corsair.
- 1953 – Edmund Hillary wraz z szerpą Tenzingiem Norgayem jako pierwsi w historii zdobyli Mount Everest.
- 1954 – w holenderskim Oosterbeek rozpoczęło się pierwsze spotkanie Grupy Bilderberg.
- 1966 – otwarto Estadio Azteca w m. Meksyk.
- 1974 – została wystrzelona Łuna 22, radziecki sztuczny satelita Księżyca.
- 1975 – Gustáv Husák został prezydentem Czechosłowacji.
- 1985 – zamieszki kibiców na stadionie Heysel w Brukseli; śmierć poniosło 38 osób.
- 1988 – prezydent Ronald Reagan rozpoczął swoją pierwszą wizytę w ZSRR.
- 1990 – Borys Jelcyn został Przewodniczącym Rady Najwyższej RFSRR.
- 1990 – w Paryżu podpisano porozumienie o utworzeniu Europejskiego Banku Odbudowy i Rozwoju (EBOiR).
- 1991 – 10 osób zginęło, a 44 zostały ranne w przeprowadzonym przez ETA zamachu bombowym na koszary hiszpańskiej gwardii cywilnej w mieście Vic.
- 1991 – Erytrea proklamowała niepodległość, odłączając się od Etiopii.
- 1993 – w Solingen w Niemczech w wyniku podpalenia domu dla azylantów spłonęło 5 Turczynek.
- 1996 – odbyły się wybory parlamentarne w Izraelu.
- 1999 – Olusẹgun Ọbasanjọ został prezydentem Nigerii.
- 2000 – na Fidżi doszło do przewrotu wojskowego.
- 2005 – Francja odrzuciła w referendum Konstytucję dla Wspólnoty Europejskiej.
- 2007 – w Rosji przeprowadzono pierwszą próbę pocisku balistycznego dalekiego zasięgu RS-24.
- 2010 – w Czechach odbyły się wybory parlamentarne.
[edytuj] Urodzili się
- 1630 – Karol II Stuart, król Anglii i Szkocji (zm. 1685)
- 1716 – Louis Jean-Marie Daubenton, francuski przyrodnik (zm. 1800)
- 1820 – Jan Majorkiewicz, polski historyk literatury polskiej, filozof (zm. 1847)
- 1843 – Władysław Łoziński, polski pisarz i historyk (zm. 1913)
- 1843 – Abraham Perlmutter, żydowski talmudysta, poseł na Sejm (zm. 1930)
- 1860 – Isaac Albéniz, hiszpański kompozytor (zm. 1909)
- 1865 – Piotr Drzewiecki, polski polityk, prezydent Warszawy (zm. 1943)
- 1878 – Antoni Ponikowski, polski polityk, premier Polski (zm. 1949)
- 1880 – Oswald Spengler, niemiecki filozof (zm. 1936)
- 1883 – Mieczysław Wolfke, polski fizyk (zm. 1947)
- 1897 – Erich Wolfgang Korngold, amerykański kompozytor, dyrygent (zm. 1957)
- 1903 – Bob Hope, amerykański aktor, komik (zm. 2003)
- 1907 – Maria Danilewicz-Zielińska, polska pisarka (zm. 2003)
- 1916 – Wacław Felczak, polski historyk (zm. 1993)
- 1917 – John Fitzgerald Kennedy, amerykański polityk, prezydent USA (zm. 1963)
- 1919 – Simone Ortega, hiszpańska autorka kulinarna (zm. 2008)
- 1920 – John Harsanyi, amerykański ekonomista pochodzenia węgierskiego, laureat Nagrody Nobla (zm. 2000)
- 1921 – Karen Hoff, duńska kajakarka, mistrzyni olimpijska (zm. 2000)
- 1922 – Yannis Xenakis, grecki kompozytor (zm. 2001)
- 1924 – Leszek Elektorowicz, polski poeta, prozaik, eseista, tłumacz
- 1926 – Abdoulaye Wade, senegalski polityk, prezydent Senegalu
- 1927 – Varkey Vithayathil, indyjski duchowny katolicki, arcybiskup Ernakulam-Angamaly, kardynał
- 1935 – André Brink, południowoafrykański pisarz
- 1937 – Julian Radziewicz, polski pedagog (zm. 2007)
- 1945 – Gary Brooker, brytyjski muzyk, pianista i wokalista grupy Procol Harum
- 1946 – Niels-Henning Ørsted Pedersen, duński basista jazzowy (zm. 2005)
- 1946 – Héctor Yazalde, argentyński piłkarz
- 1952 – Barbara Winiarska, polska aktorka (zm. 2002)
- 1956 – La Toya Jackson, amerykańska wokalistka i skrzypaczka
- 1959 – Rupert Everett, angielski aktor, pisarz, piosenkarz i model
- 1961 – Melissa Etheridge, amerykańska piosenkarka
- 1966 – Igor Chalupec, polski biznesmen
- 1967 – Noel Gallagher, angielski muzyk, gitarzysta i wokalista grupy Oasis
- 1967 – Shazza, polska piosenkarka
- 1967 – Bohdan Sláma, czeski reżyser filmowy, aktor
- 1968 – Waldemar Wilkołek, polski aktor kabaretowy, artysta kabaretu Ani Mru-Mru
- 1971 – Marcin Pałasz, polski pisarz
- 1974 – Magdalena Kuźniewska, polska aktorka
- 1975 – Melanie Brown, angielska piosenkarka i aktorka
- 1978 – Sébastien Grosjean, francuski tenisista
- 1979 – Arne Friedrich, niemiecki piłkarz
- 1981 – Andriej Arszawin, rosyjski piłkarz
- 1982 – Mlungisi Dlamini, południowoafrykański bokser, mistrz świata (zm. 2010)
- 1986 – Hornswoggle, amerykański wrestler
- 1986 – Daria Kustowa, białoruska tenisistka
[edytuj] Zmarli
- 1259 – Krzysztof I, król Danii (ur. 1219)
- 1379 – Henryk II, król Kastylii i Leónu (ur. 1333)
- 1453 – Konstantyn XI Dragazes, ostatni cesarz bizantyjski (ur. 1404)
- 1460 – Bolko V Husyta, książę opolski (ur. ok. 1400)
- 1500 – Bartolomeu Dias, portugalski żeglarz, odkrywca (ur. ok. 1450)
- 1565 – (lub 28 maja) Mikołaj Krzysztof Radziwiłł, marszałek wielki litewski, kanclerz wielki litewski, wojewoda wileński (ur. 1515)
- 1637 – Jerzy Trzanowski, czeski pisarz (ur. 1592)
- 1829 – Humphry Davy, angielski chemik, fizyk (ur. 1778)
- 1845 – Michał Piwnicki, polski duchowny katolicki, biskup łucko-żytomierski (ur. 1771)
- 1861 – Joachim Lelewel, polski historyk, działacz polityczny (ur. 1786)
- 1862 – Franciszek Mirecki, polski kompozytor (ur. 1791)
- 1892 – Bahá'u'lláh, perski przywódca religijny (ur. 1817)
- 1910 – Milij Bałakirew, rosyjski kompozytor (ur. 1837)
- 1939 – Urszula Ledóchowska, święta, polska urszulanka (ur. 1865)
- 1942 – John Barrymore, amerykański aktor (ur. 1882)
- 1947 – Józef Markowski, polski anatom (ur. 1874)
- 1948 – May Whitty, brytyjska aktorka (ur. 1865)
- 1956 – Hermann Abendroth, niemiecki dyrygent, kompozytor (ur. 1883)
- 1957 – Emil Krukowicz-Przedrzymirski, polski dowódca wojskowy, generał dywizji, dowódca Armii "Modlin" (ur. 1886)
- 1958 – Juan Ramón Jiménez, hiszpański poeta (ur. 1881)
- 1967 – Adam Chętnik, polski etnograf, historyk, pisarz (ur. 1885)
- 1979 – Mary Pickford, amerykańska aktorka (ur. 1892)
- 1981 – Janusz Minkiewicz, polski satyryk, tłumacz (ur. 1914)
- 1982 – Romy Schneider, austriacka aktorka (ur. 1938)
- 1988 – Vladimír Menšík, czeski aktor (ur. 1929)
- 1989 – John Cipollina, amerykański gitarzysta zespołu Quicksilver Messenger Service (ur. 1943)
- 1989 – George Homans, amerykański socjolog (ur. 1910)
- 1994 – Erich Honecker, niemiecki polityk, przewodniczący Rady Państwa NRD (ur. 1912)
- 1997 – Jeff Buckley, amerykański wokalista (ur. 1966)
- 2004 – Archibald Cox, amerykański prawnik, główny prokurator podczas procesu związanego z aferą Watergate (ur. 1912)
- 2005 – Gé van Dijk, holenderski piłkarz, reprezentant Holandii (ur. 1923)
- 2005 – Svatopluk Pluskal, czeski piłkarz, reprezentant Czechosłowacji (ur. 1930)
- 2005 – Kazimierz Urbanik, polski matematyk, rektor Uniwersytetu Wrocławskiego (ur. 1930)
- 2006 – Masumi Okada, japoński aktor (ur. 1935)
- 2007 – Andrzej Cłapa, polski działacz społeczny i harcerski, podharcmistrz (ur. 1931)
- 2007 – Kazimierz Kowalski, polski paleozoolog, prezes Polskiej Akademii Umiejętności (ur. 1925)
- 2008 – Paula Gunn Allen, amerykańska pisarka (ur. 1939)
- 2008 – Luc Bourdon, kanadyjski hokeista (ur. 1987)
- 2008 – Zbigniew Przyrowski, polski dziennikarz, publicysta, popularyzator tematyki naukowo-technicznej (ur. 1921)
- 2009 – Józef Mularczyk, polski malarz (ur. 1916)
- 2009 – Karine Ruby, francuska snowboardzistka, mistrzyni olimpijska (ur. 1978)
- 2010 – Dennis Hopper, amerykański aktor (ur. 1936)
Przypisy
- ↑ DNI proklamowane przez UNESCO, Pokój. – Ośrodek Informacji ONZ w Warszawie
- ↑ Chronologiczny spis informacji o świętych i błogosławionych. na brewiarz.katolik.pl
- ↑ Żywoty Świętych.
|
|||||
