Polskie Stronnictwo Ludowe Piast (1913-1931) – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast" | |
 Aktywiści PSL "Piast" w 1927. Widoczni m.in. Wincenty Witos, Władysław Kiernik, Wiktor Kulerski, Jan Dębski |
|
| Lider | Jakub Bojko (1913–1918), Wincenty Witos (1918–1931) |
| Data założenia | grudzień 1913 (lub 1 lutego 1914) |
| Data rozwiązania | marzec 1931 |
| Ideologia polityczna | agraryzm |
Polskie Stronnictwo Ludowe "Piast" powstało w grudniu 1913 (lub 1 lutego 1914) w Tarnowie z rozłamu w Polskim Stronnictwie Ludowym. Ugrupowanie założyli działacze skupieni wokół tygodnika Piast oraz członkowie PSL – Zjednoczenia Niezawisłych Ludowców (wcześniejsza secesja PSL). Na czele partii stanął Jakub Bojko, którego zastąpił w 1918 dotychczasowy wiceprezes Wincenty Witos.
Podczas I wojny światowej działacze PSL "Piast" weszli do Naczelnego Komitetu Narodowego oraz poparli werbunek do Legionów. Po 1917 Stronnictwo zbliżyło się do Narodowej Demokracji. W październiku 1918 współtworzyło Polską Komisję Likwidacyjną. W latach 1918–1919 do PSL "Piast" przyłączyły się: część Zjednoczenia Ludowego w Królestwie Polskim, Zjednoczenie Włościan w Wielkopolsce, ludowcy z Pomorza Gdańskiego oraz część działaczy PSL "Wyzwolenie".
W wyborach do Sejmu w 1922 PSL "Piast" uzyskało 70 mandatów poselskich i 17 senatorskich. Stronnictwo było najsilniejszą partią chłopską, a w Sejmie zajmowało pozycję centrową.
PSL "Piast" wielokrotnie uczestniczyło w koalicjach rządowych. W 1923 i 1926 wspólnie z ZLN i Chadecją utworzyło rząd tzw. Chjeno-Piasta. Prezes Witos był trzykrotnie premierem (1920–1921, 1923 i 1926). Po 1926 PSL "Piast" pozostawało w opozycji do sanacji, od 1929 wchodziło w skład Centrolewu. W 1930 niektórzy jego działacze zostali aresztowani i uwięzieni w twierdzy brzeskiej, a następnie skazani w procesie brzeskim.
Stronnictwo miało silne wpływy w organizacjach społeczno-gospodarczych, m.in. w Małopolskim Towarzystwie Rolniczym i Centralnym Związku Kółek Rolniczych.
PSL "Piast" opowiadało się za ustrojem demokracji parlamentarnej, głosiło konieczność reformy rolnej za odszkodowaniem i tworzenia dużych gospodarstw chłopskich, było partią o światopoglądzie chrześcijańskim.
Bastionem PSL "Piast" był obszar byłej Galicji Zachodniej.
W 1931 PSL "Piast" połączyło się z PSL "Wyzwolenie" i Stronnictwem Chłopskim, tworząc Stronnictwo Ludowe.
- Liderzy "pierwszego Piasta"
- Organy Prasowe PSL "Piast (1913–1931)"
- "Piast"
- "Wola Ludu"
- "Gazeta Ludowa"
- "Włościanin"
- "Gazeta Grudziądzka"
[edytuj] Zobacz też
śląskie, Kredyt hipoteczny w ING Bank Śląski, lubelskie, jevos flora, lubelskie