Prima aprilis – Wikipedia, wolna encyklopedia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Prima aprilis
Cartes postales poissons d'avril.jpg
Dzień 1 kwietnia
Zwyczaje robienie psikusów
Inne nazwy Dzień żartów
Podobne święta Dzień Niewiniątek (hiszp. El Día de los Santos Inocentes)

Prima aprilis, łac. 1 kwietnia, , wł. Prima dies Aprilis, dzień żartów – obyczaj związany z pierwszym dniem kwietnia, zapoczątkowany mniej więcej w połowie XIII wieku, obchodzony w wielu krajach świata. Polega on na robieniu żartów, celowym wprowadzaniu w błąd, konkurowaniu w próbach sprawienia, by inni uwierzyli w coś nieprawdziwego. Tego dnia w wielu mediach pojawiają się różne żartobliwe informacje.

W Wielkiej Brytanii nazywany jest Dniem Głupca („April Fool's Day” lub „All Fool's Day”), a we Francji Dniem Ryby. Zwyczaj ten pochodzi ze starożytnego Rzymu. Wzajemne oszukiwanie powinno się jednak robić tylko do południa[1].

Spis treści

[edytuj] Historia

Grecy wiążą historię tego dnia z mitem o Demeter i Persefonie. Persefona miała zostać porwana do Hadesu na początku kwietnia. Matka Demeter, szukając jej, kierowała się echem głosu córki, ale echo ją zwiodło.

Chrześcijaństwo wiąże prima aprilis z Judaszem Iskariotą.[potrzebne źródło] Miał się on urodzić właśnie pierwszego kwietnia i dlatego dzień ów kojarzył się z kłamstwem, obłudą, fałszem i nieprawdą.

[edytuj] Na świecie

Geneza: W 1235 roku sobór we Francji ustanowił datę 25 marca jako „święto Zwiastowania”. Pomimo, iż kalendarzowy 1. dzień nowego roku wypadał 1 stycznia, często, w wielu krajach np. Wielkiej Brytanii to właśnie dzień Zwiastowania NMP obchodzony był jako początek nowego roku. Prezenty noworoczne otrzymywano 1 kwietnia. Zwyczaj ten trwał do połowy szesnastego wieku czyli do reformy kalendarza. Obchodzono go w bardzo podobny sposób jak obecnie z przyjęciami i tańcami.

W roku 1562, papież Grzegorz XIII wprowadził nowy kalendarz dla świata chrześcijańskiego, nowy rok przypadał na pierwszy stycznia. Jednakże, byli ludzie, którzy nie słyszeli lub nie wierzyli w zmianę daty. Nadal obchodzili nowy rok pierwszego kwietnia. Inni w tym dniu robili im kawały i nazywali ich „kwietniowymi głupcami”.

W krajach hiszpańskojęzycznych 28 grudnia obchodzony jest Día de los Santos Inocentes jako katolickie święto Dzień Niewiniątek. Jest on okazją do żartów i kawałów, jest odpowiednikiem prima aprilis[2].

[edytuj] W Polsce

Obyczaj ten dotarł do Polski z Europy Zachodniej przez Niemcy w epoce nowożytnej. Upowszechnił się w Rzeczypospolitej w XVII w., w podobnej formie, w jakiej występuje do dzisiaj. Pierwszy kwietnia poświęcano opowiadaniu zmyślonych historii, robieniu przeróżnych dowcipów i naigrawaniu się z naiwnych, bądź nieostrożnych ludzi. Dzień ten uważano za niepoważny i starano się nie robić w nim żadnych ważnych rzeczy. Przeświadczenie to przeniknęło nawet do najwyższych kręgów państwowych – przykładowo sojusz antyturecki z Leopoldem I Habsburgiem podpisano 1 kwietnia 1683, ale antydatowano go na 31 marca, aby na dokumencie nie widniała data prima aprilis.

Z robieniem psikusów przez dzieci w wieku szkolnym związany był w niektórych regionach także 12 marca – dzień św. Grzegorza, patrona uczących się. Obyczaj ten nosił nazwę gregorianek lub gegołów.

[edytuj] Zobacz też

Commons in image icon.svg
Wikicytaty
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o 1 kwietnia

Przypisy

  1. Brian Williams, Encyklopedia pytań i odpowiedzi, 2001, Delta W-Z Oficyna Wydawnicza ISBN 83-7175-160-5 str. 247
  2. [Świątek]: Różne oblicza Święta Niewiniątek (pol.). Polskapresse Sp. z o.o., 28 grudnia 2007. [dostęp 1 kwietnia 2010].

[edytuj] Bibliografia

[edytuj] Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. Brian Williams, Encyklopedia pytań i odpowiedzi, 2001, Delta W-Z Oficyna Wydawnicza ISBN 83-7175-160-5 str. 247
  2. [Świątek]: Różne oblicza Święta Niewiniątek (pol.). Polskapresse Sp. z o.o., 28 grudnia 2007. [dostęp 1 kwietnia 2010].

kowalstwo artystyczne bramy kute, mapa m, polityka, Forex, wypadanie włosów