Rada Stanu Królestwa Polskiego była tworem przejętym z ustroju Księstwa Warszawskiego, w zmienionej postaci, w roku 1815.

Konstytucja stanowiła, iż Rada Stanu dzielić się będzie na Ogólne Zgromadzenie Rady Stanu i na Radę Administracyjną; z czasem Ogólne Zgromadzenie Rady Stanu zwyczajowo nazywano po prostu Radą Stanu.

Spis treści 1 I Rada Stanu 2 II Rada Stanu 2.1 Przewodniczący 2.2 Członkowie 3 III Rada Stanu 4 Źródło 5 Przypisy

I Rada Stanu

I Rada Stanu składała się z 5 ministrów resortowych, z 9 radców stanu zwyczajnych i radców stanu nadzwyczajnych – które to tytuły zawdzięczali monarsze; oprócz nich w skład wchodzili referendarze stanu.

Do kompetencji I Rady Stanu należało przygotowywanie projektów ustaw sejmowych i dekretów królewskich; ona też pod sąd oddawała urzędników publicznych za przestępstwa urzędnicze; była także sądem kompetencyjnym i administracyjnym.

Przestała funkcjonować w czasie powstania listopadowego.

II Rada Stanu

II Rada Stanu została reaktywowana Statutem Organicznym wydanym przez Mikołaja I w roku 1832. Rada Stanu powołana została sankcją carską 24 grudnia 1832, ukonstytuowała się 1 maja 1833, została rozwiązana 18 września 1841.

Przewodniczący

W zastępstwie namiestnika:

• Józef Rautenstrauch 1833
• Nikita Pietrowicz Pankratiew od 12 kwietnia 1833 do 1836
• Jewgienij Aleksandrowicz Gołowin od 1836 do 1837
• Roman Fiodorowicz Fuhrmann od 1837 do 1841

Członkowie

• Stanisław Grabowski od 15 kwietnia 1833
• Feliks Józef Czarniecki od 14 kwietnia 1833
• Maksymilian Jabłonowski od 14 kwietnia 1833
• Walenty Radziwiłł od 14 kwietnia 1833
• Aleksander Colonna-Walewski od 14 kwietnia 1833
• Jan Jezierski od 14 kwietnia 1833
• Ernest Faltz od 14 kwietnia 1833
• Nikita Pietrowicz Pankratiew od 24 kwietnia 1833 do 28 czerwca 1838
• Józef Kalasanty Szaniawski od 5 sierpnia 1833
• Michał Włodek od 19 sierpnia 1833
• Adam Ożarowski od 7 października 1833
• Franciszek Potocki od 7 października 1833
• Zygmunt Kurnatowski od 12 lipca 1836
• Antoni Rostworowski od 16 października 1836
• Aleksiej Pietrowicz Tołstoj od 18 listopada 1838
• Nikołaj Okuniew od 18 listopada 1838
• Ignacy Turkułł od 1840 ^[1]

W jej skład wchodzili trzej dyrektorzy, a nie pięciu ministrów, jak w pierwszej — a to dlatego, że zniesiono 2 komisje: Wojny oraz Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego; oprócz nich w Radzie byli jeszcze kontroler generalny Najwyższej Izby Obrachunkowej, radcy stanu i inne osoby powoływane przez króla.

Ze względu na zniesienie przez Statut Organiczny Sejmu, w Radzie Państwa w Petersburgu został utworzony Departament do Spraw Królestwa Polskiego, do którego trafiały wszelkie projekty. Taka operacja spowodowała ograniczenie polegające na niemożności stanowienia budżetu przez Radę. Oprócz tej ułomności Rada utraciła na rzecz króla możliwość oddawania urzędników pod sąd.

Mimo iż zakres działania Rady był już mocno okrojony, to i tak sam fakt jej istnienia był niejako przejawem odrębności ustrojowej Królestwa.

Dlatego w roku 1841 Rada Stanu została zniesiona przez carski ukaz.

Na jej miejsce powołano departament IX i X do spraw sądownictwa cywilnego i karnego, które to zbierały się pod nazwą Warszawskich Departamentów Rządzącego Senatu.

III Rada Stanu

III Rada Stanu została powołana przed powstaniem styczniowym (1861) w związku z elastycznymi działaniami Aleksandra Wielopolskiego.

III Rada Stanu przygotowywała projekty prawodawcze i miała do dyspozycji 4 wydziały: Skarg i Zażaleń, Prawodawczy, Sporny oraz Skarbowo-Administracyjny.

Została zlikwidowana w 1867 w wyniku dążeń unifikacyjnych.

Źródło

Historia ustroju i prawa polskiego, Artur Korobowicz i Wojciech Witkowski

Przypisy

narty, mezoterapia, Forex, taśmy dwustronne, kredyt hipoteczny