Ulica św. Jana w Krakowie – Wikipedia, wolna encyklopedia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
POL Kraków COA.svg Kraków
ulica
św. Jana
Stare Miasto
Długość: 285 m
kościół Przemienienia Pańskiego
kościół Przemienienia Pańskiego
Mapa
mapa
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Ulica św. Jana – ulica w Krakowie, która prowadzi od Rynku Głównego do murów obronnych; ulicę zamyka kościół pijarów. Nazwę zawdzięcza mieszczącemu się tu kościołowi św. Jana, a znana jest już od XIV w. jako platea S. Joannie Baptistae.

Przy ulicy znajdowały się magnackie siedziby Czartoryskich, Lubomirskich, Popielów, Wodzickich. Od końca XIX w. wyprowadzono zwłoki wybitnych z krypty kościoła pijarów ulicą św. Jana m.in. na Skałkę Józefa Ignacego Kraszewskiego (1887), prezydenta Krakowa Mikołaja Zyblikiewicza (1887), na Skałkę Stanisława Wyspiańskiego (1907).

Spis treści

[edytuj] Dom nr 1

Kamienica Bonerowska (dom nr 42 na Rynku Głównym narożny z ulicą św. Jana 1) – jej nazwa pochodzi od Jana Bonera, który w 1. połowie XVI w. przebudował istniejącą kamienicę na rezydencję. Ostateczny wygląd budynku nadali Pareńscy pod koniec XIX w.

[edytuj] Dom nr 2

Feniks

Budynek Feniksa (dom nr 41 na Rynku Głównym narożny z ulicą św. Jana 2)

[edytuj] Dom nr 3

W XVI w. był własnością sekretarza królewskiego Justusa Ludwika Decjusza. Obecny budynek został zaprojektowany (1896-1897) przez Teodora Talowskiego na życzenie Albiny Goetz-Okocimskiej.

[edytuj] Dom nr 6

Dawniej zwany Brogiem od wysokiego i stromego dachu. Od 1570 kolejno mieściły się tu :

[edytuj] Kościół pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty

Kościół św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty

Kościół sióstr prezentek znajdujący się przy ulicy św. Jana 7 w Krakowie.

[edytuj] Klasztor Prezentek

Ufundowany przez Ludwika Grabiańskiego w latach 1715-1738. Obok klasztoru była szkoła dla dziewcząt. Obecnie w tych budynkach mieści się Gimnazjum i Liceum ss. Prezentek.

[edytuj] Dom nr 8

Historia kamienicy sięga średniowiecza. W 1714 roku należała do biskupa Michała Szembeka, który założył tu szpital, prowadzony przez siostry szarytki. W 1773 dom należał do Urszuli Dembińskiej, która nakazała otoczyć cztery kościoły (św. Anny, Dominikanów, Mariacki, św. Wojciecha) łańcuchami na kamiennych słupach. Na przełomie XIX i XX w. Eustachy Jax Chronowski dołączył wraz z kamienicą nr 10 do Grand Hotelu, którego był właścicielem.

[edytuj] Dom nr 9

XV-wieczna kamienica. W 1552 jej właścicielem był Erazm Strauss, potem rodzina Pernusów, Cyrysów i Carlich. W 1742 roku wykupił ją Bernard Łaszewski opat cystersów jędrzejowskich. Obecny wygląd zawdzięcza kolejnym właścicielom rodzinie Bayerów z 2. połowy XIX w.

[edytuj] Dom nr 11

Pałac Wodzickich, nr 11

Powstał w XIX w. przez połączenie dwóch kamienic. Około 1780 została przebudowana na pałac przez starostę krakowskiego Przebedowskiego. Po pożarze z 1781 roku została zakupiona przez Franciszka Wodzickiego i przebudowana zgodnie z projektem Ferdynanda Naxa.

[edytuj] Dom nr 12

Kamienica Kruzowska, początki jej sięgają XIV w., w 1611 przebudowana przez Jana Baptystę Petriniego i Giovanniego Trevana. Nazwę swoją zawdzięcza właścicielowi Krzysztofowi Krauze, rajcy miejskiemu, dzięki którego inicjatywie w herbie Krakowa widnieje orzeł polski.

[edytuj] Dom nr 13

Dawna kamienica Chwalibogowskich powstała przez połączenie czterech XV-wiecznych domów. Najprawdopodobniej zaprojektowana przez Franciszka Placidiego jako pałac w typie dworu. W 1. połowie XIX w. właścicielem został prawnik Chwalibogowski. Drugie i trzecie piętro nadbudowano kolejno w 2. połowie XIX i w 1. połowie XX w.

[edytuj] Dom nr 14

Pochodzi z XVI w., obecny wygląd zyskał w 1824 r. Na parterze znajduje się galeria autorska Andrzeja Mleczki .

[edytuj] Dom nr 15

Pałac Lubomirskich powstał przez połączenie i przebudowanie trzech kamienic w XVII w. W drugiej połowie XVIII w. jego właścicielem był książę Józef Czartoryski, a od drugiej połowy XIX rodziny Lubomirskich. W 1858 odbyła się w nim pierwsza Wystawa Starożytności Polskich zorganizowana przez Towarzystwo Naukowe Krakowskie. Aktualny wygląd pałac otrzymał po przebudowie w latach 1873-1874, przeprowadzonej przez krakowskiego architekta Maksymiliana Nitscha.

[edytuj] Dom nr 16

Kamienica Hallerowska zbudowana w średniowieczu, w XVI w. jej właścicielami byli Langowie, potem rodzina nadwornego lekarza Zygmunta Augusta Jana Antonina. Nazwę swą zawdzięcza Stanisławowi Hallerowi, do którego należała w 1. połowie XVII w. Następni właściciele doprowadzili dom do ruiny, został wyremontowany w 1824 r.

[edytuj] Pałac Czartoryskich

Pałac Czartoryskich

Znajduje się tam Muzeum Czartoryskich w Krakowie, jedno z najstarszych muzeów w Polsce

[edytuj] Dom nr 18

Kamienica Sasinowska w pierwszej połowie XV w. należała do Czeczotów, na początku XVII w. do Kaspra Sasina, skąd wzięła nazwę. Przebudowywali ją kolejni właściciele, w XVIII w. Gabriel Mikołaj Sierakowski, w latach 1873-1874 książę Eugeniusz Lubomirski. Z końcem XIX w. przerobiono parter kamienicy, zachowując portal z herbem Ogończyk.

[edytuj] Dom nr 20

Kamienica Popielów lub Kołłątajowska, przerobiona przez Franciszka Placidiego z dwóch kamienic mieszczańskich na zlecenie cystersów z Jędrzejowa. W latach 1782-1791 zamieszkiwał tu ks. Hugo Kołłątaj. Na początku XIX w. należała do rodziny Wielogłosowskich, którzy w 1817 odsprzedali ją Konstantemu Popielowi. W tej kamienicy odbywały się spotkania czwartkowe gromadzące elitę intelektualną Krakowa; organizował je syn Konstantego Paweł Popiel.

[edytuj] Dom nr 22

Dom narożny pomiędzy ulicą św. Jana i św. Marka powstały z trzech kamienic na św. Jana i dwóch domów na ulicy św. Marka. W XVI w. należał do rodziny Montelupich. Na początku XVII w. powstał tu kościół p.w. św. Urszuli wraz z klasztorem bonifratrów. W 1812 kościół zlikwidowano, a klasztor przeniesiono na Kazimierz. W 1818 budynek zakupił Maciej Knotz, w latach 18301844 był tu teatr.

[edytuj] Dom nr 26

Dom Dziboniego, na początku XVII w. była tu słodownia, w 1635 r. przebudowano go na dom mieszkalny. Od połowy XVII w. nazywany jest domem Dziboniego od ówczesnego właściciela Włocha Baltazara Gibboniego, który dostarczył armii królewskiej armat i amunicji na bitwę pod Beresteczkiem

[edytuj] Dom nr 28

Dom Piorkowski, powstał na przełomie XV i XVI w., w 1535 r. należała do Barbary Piorkowej. Wielokrotnie przebudowywana ostateczny wygląd uzyskała w 1874 r.

[edytuj] Dom nr 30

Od 1496 r. należała do miasta i nazywała się Dom Panów Radziec Krakowskich. Była wydzierżawiana karczmarzom i piwowarom, którzy mieli tu karczmę. Od XVII w. nazywana kamienicą Sub Pavone - Pod Pawiem.

kujawsko-pomorskie, świętokrzyskie, lubuskie, opolskie, wielkopolskie